Track Record: Verweer tegen erkenning Duits arbitraal vonnis — zonnepanelen, TÜV-certificaat en het New Yorkse Verdrag

Mr. Vincent Besters stond een Nederlandse BV bij in een internationale procedure over de erkenning van een Duits arbitraal vonnis

In juni 2021 deed het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden beschikking in een complexe internationale zaak. Mr. V.M. Besters trad op als advocaat van ESTG B.V., een Nederlandse vennootschap die verweer voerde tegen een verzoek van de Turkse onderneming Zahit Enerji Sanayi Ve Ticaret Ltd. om een Duits arbitraal vonnis in Nederland erkend en ten uitvoer gelegd te krijgen.

Waar ging de zaak over?

Zahit (Turkije) had een partij zonnepanelen verkocht en geleverd aan ESTG B.V. (Arnhem). Al snel ontstond een geschil: de zonnepanelen waren geleverd zonder een geldig TÜV-certificaat van de keuringsinstantie. ESTG stelde dat het nadien aangeleverde certificaat niet van toepassing was op de daadwerkelijk geleverde panelen, en weigerde te betalen.

De samenwerkingsovereenkomst tussen partijen bevatte een arbitraal beding. De zaak werd voorgelegd aan het Deutsche Institution für Schiedsgerichtsbarkeit (DIS), het gezaghebbende Duitse arbitrage-instituut. Op 8 november 2019 wees het DIS een arbitraal vonnis ten gunste van Zahit: ESTG werd veroordeeld tot betaling van € 539.446,90, vermeerderd met rente en kosten.

Zahit verzocht vervolgens het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden om dit vonnis in Nederland te erkennen en verlof te verlenen tot tenuitvoerlegging op grond van artikel 1075 Rv en het New Yorkse Verdrag (Verdrag over de erkenning en tenuitvoerlegging van buitenlandse scheidsrechterlijke uitspraken, 1958).

Het verweer van ESTG (mr. Besters)

Mr. Besters voerde namens ESTG een reeks verweren aan:

Formele bezwaren:

• Het arbitrale vonnis zou niet uitvoerbaar zijn in Duitsland (het land van herkomst), omdat daar nog geen exequatur was verkregen;
• Er was een vernietigingsprocedure bij het Oberlandesgericht München aanhangig, waardoor het vonnis nog niet bindend zou zijn.

Inhoudelijke weigeringsgronden (New Yorkse Verdrag, art. V):

• Het vonnis was nog niet bindend geworden voor partijen (art. V lid 1 sub e Verdrag);
• ESTG had tijdens de arbitrage onvoldoende gelegenheid gekregen haar zaak te verdedigen (art. V lid 1 sub b Verdrag): de voorzitter van het scheidsgerecht had tijdens de zitting laten doorschemeren dat hij het TÜV-certificaat niet geldig achtte, maar het DIS was daar in het vonnis toch van afgeweken zonder ESTG de kans te geven nader bewijs te leveren;
• Het vonnis was in strijd met de Nederlandse openbare orde (art. V lid 2 sub b Verdrag) wegens deze ontoelaatbare verrassingsbeslissing.

Zekerheidsstelling:

• ESTG had eerder ook verzocht om Zahit zekerheid te laten stellen op grond van art. 224 Rv (als buitenlandse procespartij). Dit verzoek was reeds afgewezen.

Wat oordeelde het hof?

Het hof verwierp alle verweren van ESTG en erkende het Duits arbitraal vonnis:

• Geen dubbel exequatur vereist. Voor erkenning in Nederland is niet vereist dat in Duitsland al een exequatur is verkregen. Een "Final Award" heeft in Duitsland dezelfde werking als een onherroepelijk rechterlijk vonnis.
• Lopende vernietigingsprocedure staat erkenning niet in de weg. Pas een daadwerkelijke vernietiging of schorsing doet dat, niet de loutere aanhangigheid van een procedure.
• Geen schending van hoor en wederhoor. Het hof oordeelde dat de DIS geen ontoelaatbare verrassingsbeslissing had genomen: het was ESTG's eigen verantwoordelijkheid om in de arbitrageprocedure voldoende bewijs te leveren voor haar stellingen over het TÜV-certificaat.
• Geen strijd met openbare orde. De drempel daarvoor is hoog; de gang van zaken in de arbitrageprocedure overschreed die drempel niet.

Wat betekent dit voor ondernemers in internationale handelsgeschillen?

• Een arbitraal beding heeft grote gevolgen. Als u in een (internationale) overeenkomst een arbitrageclausule opneemt, verbindt u zich aan een private procedure die moeilijk aan te tasten is.
• Het New Yorkse Verdrag faciliteert snelle grensoverschrijdende tenuitvoerlegging. Een arbitraal vonnis gewezen in een van de 170+ verdragsstaten kan in Nederland worden erkend en tenuitvoergelegd, ook zonder dat in het land van herkomst al een exequatur is verkregen.
• Weigeringsgronden zijn beperkt. Rechters toetsen buitenlandse arbitrale vonnissen terughoudend. Openbare orde-bezwaren worden zelden gehonoreerd. Procedurele klachten (hoor en wederhoor) slagen alleen bij evidente schendingen.
• Documenteer kwaliteitsgebreken direct bij levering. In handelsgeschillen over conformiteit — zoals ontbrekende certificaten — is het essentieel om gebreken onmiddellijk schriftelijk vast te leggen en bewijs te vergaren.

Uitspraak

Deze blogpost is gebaseerd op ECLI:NL:GHARL:2021:6243.

Mr. V.M. Besters trad in deze zaak op als advocaat van verweerster/verzoekster in het zelfstandige verzoek ESTG B.V.